To urocze miasto położone jest na południowo–zachodnim wybrzeżu Anglii i oferuje bezpośrednią komunikację z różnych lotnisk w Polsce. W niektórych przypadkach trzeba liczyć się z dojazdem autobusem lub dużo droższym, ale szybszym pociągiem z Londynu. Tych, którzy dojadą do Bristolu koleją, przywita jeden z najpiękniejszych dworców, jakie widzieliśmy. Dla tych lecących samolotem jest pobliskie lotnisko, a jadące z niego autokary zatrzymują się w różnych częściach miasta, więc nie ma znaczenia, gdzie znajdzie się lokum. Niestety noclegi blisko centrum, nawet o średnim standardzie, są dość drogie, więc trzeba przygotować się na wydatki.

     Architektura miasta jest niezwykle specyficzna. Sporo tutaj zabytkowych kamienic i kościołów, ale pomiędzy nimi można natknąć się na budynki, które Polacy nazwaliby postkomunistycznymi. Wielkie budowle z betonu i długie bloki znalazły tu też swe miejsce, a obok nich postawiono współczesne szklane biurowce. To wszystko tworzy ciekawy efekt zmian w trendach w budownictwie na przestrzeni lat i nadaje oryginalnego klimatu. Bristol jest ozdobiony sporą ilością street artu, który nie jest po prostu kolorowymi bazgrołami. Świetnie współgra on z tym ciekawym misz–maszem architektonicznym. Nawet Banksy zostawił tu kilka swoich dzieł. W centrum miasta jest też muzeum sztuki, jeśli kogoś nie kręcą tylko obrazki na ulicach czy w kościołach. Zresztą nie ma co liczyć na długie zwiedzanie tych drugich, bo tak jak w Dublinie, tutaj także pustoszejące kościoły są sprzedawane prywatnym przedsiębiorcom. Ponadto Bristol pełen jest pięknych i rozległych parków, dlatego polecamy przyjazd wiosną lub latem na “city-break” z opcją odpoczynku od zgiełku miasta.

     Nocą Bristol nabiera bardziej imprezowego charakteru i odczuwa się to, że kultura picia w barach, a nie w domach, jest dużo bardziej popularna na wyspach niż w Polsce. Każdy lokal, do którego zawitaliśmy, był zatłoczony lub powoli stawał się taki, gdy przyszliśmy odpowiednio wcześnie. Jeżeli lokal sam w sobie ma świetny klimat, to nie powinno nikomu przeszkadzać stanie przy wąskim barze, czekając na piwo w długiej kolejce. Gorzej, gdy miejsce jest słabe, ale całe szczęście w Bristolu jest w czym wybierać, szczególnie jeśli chodzi o lokalne browary. Jakość piwa w większości z nich jest bardzo wysoka, co tym bardziej zachęca do realizowania piwnej turystyki właśnie tutaj.

     Warto też wiedzieć, że w większości miejsc można zmówić piwo o pojemności całej, 1/2 i 1/3 pinty, nawet gdy cennik na barze pokazuje tylko cenę dla jednej z opcji. To przydatne, by nie wypić za dużo, ale co ważniejsze, by nie wydać za dużo pieniędzy.

BRISTOL BEER FACTORY

     Browar jest położony z dala od centrum miasta i trafiliśmy do niego, wracając z jednego z pięknych parków. Miejsce wygląda współcześnie i nie ma jakiegoś określonego motywu. Jest dość surowe ze swoimi gołymi ścianami i prostymi, drewnianymi meblami. Jak się później okazało, to dość popularny wygląd wielu browarów rzemieślniczych w mieście. Na ogromnym regale przy wejściu stoją ich piwa w butelkach do zakupu na wynos (są też mini kegi o pojemności 8,7 pinty). Poza barem, który odwiedziliśmy (zaraz obok browaru), BBF posiada też dwa inne lokale z własnym piwem w Bristolu. Sam browar można zwiedzić, lecz nie jest on w żaden sposób wyeksponowany. Znajduje się w przestronnym budynku na tyłach, więc nie mógł stać się częścią wystroju.

     Na barze jest 10 kranów, choć nie zawsze na wszystkich są dostępne tylko piwa. Podczas naszego pobytu jeden kran zarezerwowany był na robiony na miejscu cydr. Atmosferę tworzą także ludzie i ci za barem są zdecydowanie wkręceni w piwne rzemiosło. Potrafią opisać każde piwo, jego styl i coś doradzić. Dla niezdecydowanych jest możliwość zamówienia deski degustacyjnej, czyli trzech dowolnych piw o pojemności 0,2 litra każde.

Independence (American Pale Ale): – Lekkie, cytrusowe, pijalne, orzeźwiające. Świetne w każdym calu.

Fortitude (Amber Ale): – Nieco wodniste , trochę ziołowo–tytoniowy aromat, a poza tym nie wiele się działo.

Sympathy for the Duvel (Belgian Ale): – Silnie owocowe i przyprawowe. Czuć, że belgijskie drożdże pozostawiły po sobie wiele dobrego w tym piwie. Było wytrawne i lekkie zarazem.

Milk Stout: – Dobre piwo, ale nie było zbyt mleczne jak na mlecznego stouta przystało. Było kawowe i silnie wytrawne. Bliżej mu było Dry Stoutowi.

Rich in Paradise (Golden Ale): – Mocno słodowe z lekkim posmakiem szlachetnych odmian chmielu.

Notorious (Session Pale Ale): – Cytrusowe i wodniste. Gdyby poprawiono ciało, byłaby ocena w górę.

LEFT HANDED GIANT

     Położony w sercu Bristolu browar jest najlepszym, do którego trafiliśmy. Duża przeszklona ściana i stoliki na zewnątrz dają widok na leniwie płynąca wodę oraz ładny park, z którego prowadzi kładka prosto do baru (to właśnie jest ta lewa ręka giganta). Miejsce jest surowe, ale goły beton ozdobiono psychodelicznymi obrazkami, charakterystycznymi tylko dla LHG. To one tworzą klimat tego miejsca. Widoczne są także na puszkach i koszulkach, które również można zakupić na miejscu. Poza parterem są jeszcze dwa piętra. Z sali na górze, jak i patrząc przez szybę za barem, można podziwiać cały browar. Jest on bardzo duży, o czym świadczy liczba piw, dostępnych na miejscu.

     Ze względu na olbrzymi wybór piwa polecamy też deskę degustacyjną, czyli 4 dowolnie wybrane piwa, po 1/3 pinty każde. Cena różni się od wybranych piw, czyli od tego czy zestaw zawiera droższe pozycje czy nie. Na ciągnącym się przez prawie całą długość sali barze jest aż 30 kranów, a piwa podzielone na różne kategorie, więc łatwiej znaleźć coś dla siebie. Obsługa jest dość zalatana, ale zawsze znajdzie czas by opisać i doradzić, co ciekawego powinno się wybrać. Dla głodnych, zaraz obok długiego baru stoi piec do pizzy, przy którym pracuje ekipa z Mission Pizza. To jedyne jedzenie do zamówienia (są też czipsy) i poza piwami jest zdecydowanie warta spróbowania.

Making Plantes (Double IPA): – Jednym słowem: Multiwitamina. Świetny efekt użycia dużej ilości rożnych odmian chmielu. Zabrakło mu najważniejszej rzeczy – goryczki. Bardziej wyglądem, smakiem i aromatem przypomina New England IPA.

Wide Awake (American Pale Ale): – Piwo powstało w kolaboracji z browarem Verdant. Jest bardzo gładkie w smaku i ma przyjemny aromat cytrusów, aczkolwiek zabrakło mu wyższego wysycenia (było praktycznie zerowe).

City and Guild (Pale Ale): – Piwo również uwarzone w kolaboracji. Tym razem padło na browar Track. Piwo miało tropikalny charakter, pełen owoców i rześkości, nie był jednak aż tak intensywny.

Single Hop Citra: – Do produkcji tego piwa użyto Cryo Hops oraz zwykłego pelletu. Aromat był niezwykle cytrusowy, rześki, a piwo łagodne w smaku, choć nieco wodniste.

Go Ahead (Fruit Sour): – Jeden z lepszych kwasów, które piliśmy. Malinowe, kwaśne, pijalne. Czego chcieć więcej?

Onyx (Schwarzbier): – Było kawowe, czekoladowe, pyszne.

German Pils: – Słodowa pełnia idealnie przemieszana z klasycznymi niemieckimi chmielami.

Original Format (Foregin Extra Stout): – Pełen ciemnej czekolady i kawy, z delikatnym karmelowym i palonym finiszem.

Drifting of Bees (Honey Sour): – Ciekawy projekt, który założył, że wszystkie składniki zostały zebrane w granicach 20 mil od browaru. Był kwasik, i miodowe dopełnienie.

Structure of Silence (Grape IPA): – Lekko kwaśne piwo o delikatnym posmaku winogron. Mało IPA w tym piwie. Brakowało mu goryczki i silnego, chmielowego aromatu.

LEFT HANDED GIANT (ST PHILIPS)

     Druga warzelnia “leworęcznego giganta” znajduje się na obrzeżach centrum (ok. 1,5 km od głównej siedziby) w jednym z kilku magazynów w okolicy. Swym klimatem zdecydowanie różni się od starszego brata, gdyż jest tu bardzo surowo i dość ciemno. Ściany nie są niczym ozdobione, a jedynie nad barem powieszono kolorową i psychodeliczną grafikę, charakterystyczną dla LHG. Miłym akcentem są też obrazki na kadziach. Piwa w dużej mierze warzone są na miejscu, choć niektóre bywają sprowadzane z drugiego browaru, dlatego można zapytać miłą obsługę, które jest które, by mieć pewność, że pijemy coś tworzonego na miejscu. Niestety panuje tu trochę pustka. Gołe ściany, sufit i duża warzelnia, nieoddzielona od reszty w żaden sposób, sprawiają, że nie ma tu takiego klimatu, jak nad wodą, w centrum Bristolu.

Sing Loud (Extra Special Bitter): – klasyka angielskiego piwowarstwa, lana z pompy, to piwo gładkie, lekkie o niezwykle silnym aromacie tytoniu z karmelowym ciałem i ziołowej goryczce.

Did you see that? (West Coast IPA): – W aromacie cukierki, landrynki i grejpfrut, a w smaku wytrawne z silną, lekko zalegająca goryczką.

In love with chaos (Raspberry Milk Stout): – Wspaniały aromat czekolady z malinowym nadzieniem. W smaku było niczym ciemne ciasto z owocami.

KING STREET BREW HOUSE

     Browar mieści się na słynnej King Street – ulicy pełnej angielskich pubów. Zaraz przy wejściu można pooglądać wyeksponowaną warzelnię, a następnie przejść do głównej sali. Lokal jest stylizowany na klasyczny pub, aczkolwiek zdaje się tego wszystkiego za dużo. Gdzieniegdzie trochę ozdobnego drewna, dalej zielone kafelki, czerwone ściany, a na nich przyklejone papierowe wafle. Ciężko też skupić się na tych ozdobach, bo miejsce jest ciasne, ciemne i niezwykle głośne.

     Bar ma 3 strony i najważniejsza jest jego część główna, gdzie znajduje się 7 pomp i na każdej leje się ich lokalnie uwarzone piwo. Po jego obu bokach są kolejne nalewaki, gdzie poza dwoma ich piwami można też poprosić o Heinekena lub Amstela. Można także zamówić typowo barowe jedzenie, czego nie polecamy, bo jest co najwyżej średnie. Na zdjęciach w internecie, gdzie lokal jest zupełnie bez gości, wygląda zachęcająco. W praktyce jest trochę zaniedbane i chaotycznie ułożone w środku. Do tego tłok i lekkie nierozgarnięcie obsługi odejmują mu dużo punktów.

Atomic Blonde (Golden Ale): – Lekkie, gładkie, odrobinę cytrusowe.

McKenna (Dry Sout): – Zdecydowanie za słodkie jak na dry stout. Może polali mi wersję “mleczną” przez pomyłkę? Mimo wszystko niewiele się w nim dzieje.

ZERODEGREES

     Zerodegrees to mała sieć browarów, posiadająca warzelnie w Londynie, Reading, Bristolu oraz Cardiff (Walia). Oddział w Bristolu położony jest centrum miasta i jest to jeden z większych lokali tego typu tutaj. Rozmiarami zbliżone jest do Left Handed Giant. Do środka wchodzi się przez stalową bramę z logo browaru a następnie przez krętą alejką ze stolikami. Wewnątrz czeka nas bardzo przestronna, półokrągła sala z tarasem, długi bar z wyeksponowaną warzelnią i dodatkowe piętro z tankami do leżakowania piwa, więc jest gdzie znaleźć wolne miejsce.

     Browar w Bristolu na pierwszy rzut wygląda bardzo ładnie. Duża sala, drewniane wysokie stoły, jak i małe stoliki z kolorowymi fotelami i kanapami, jak w przytulnej kawiarni. Jednak krótki pobyt zaczyna pokazywać, że miejsce jest już nieco nadgryzione zębem czasu. Część mebli jest zużyta, podłogi wytarte, a toalety zaniedbane.

     Każda warzelnia Zerodegrees tworzy te same trzy piwa ze stałej oferty oraz własne kompozycje, oryginalne tylko dla danego lokalu (a także cydry). Niestety nie ma możliwości zamówienia deski degustacyjnej, ale przemiła obsługa bez problemu doradzi i poleje małą próbkę każdego stylu, by klient mógł wybrać coś dla siebie. Do piwa można także zamówić klasyczne barowe jedzenie, a na tyłach sali utworzono małą pizerrię.

The Bohemian (Pilsner): – Jeden z trzech stylów warzonych w każdym oddziale to lekko cierpkie piwo o ziołowym charakterze, z delikatnie wyczuwalną słodyczą.

Belgi-Bristol (Belgian Amber Ale): – Świetne piwo w belgijskim stylu o karmelowej bazie z dużą dozą charakterystycznego aromatu i smaku pieprzu oraz przypraw.

High Frequency Experiment (West Coast IPA): – Cytrusowo-ziołowy aromat miesza się z solidną słodową bazą. Niestety gorycz była lekko zalegająca.

Tasty Investment (Session IPA): – Lekkie IPA z dodatkiem owoców cytrusowych to w pełni orzeźwiające piwo z cytrynowo-grejpfrutowym charakterem.

LITTLE MARTHA BREWING

     Malutki browar zlokalizowany jest zaraz obok zabytkowego dworca kolejowego Temple Meads, a dokładnie w małym hangarze pod wiaduktem kolejowym. Przed browarem postawiono kilka ławek i stołów, a teren otoczono uroczym małym płotkiem. Wewnątrz wita nas surowy klimat blaszanych ścian, kilka prostych stolików z drewna oraz loże i chciałoby się powiedzieć, że to wszystko, ale małe detale nadają miejscu klimat. Porozwieszane lampki, małe kwiatki, wybór gier planszowych i niezwykle miła obsługa, sprawiają, że chce się tu spędzać czas. Nie przeszkadza panujący w środku gwar i częsty hałas przejeżdżających nad głowami gości pociągów, bo czuć tutaj wspaniałą atmosferę niewielkiej pijalni piwa.

     Na 10 kranach przeważnie mniejszość pochodzi z malutkiej warzelni, ukrytej za barem, a większość stanowią piwa od krajowych rzemieślników. Do jedzenia można otrzymać co najwyżej czipsy, co może wymusić na gościach skrócenie pobytu w lokalu, ale klimat zachęca do zostania na jeszcze jedną pintę. Lokalizacja przywodzi na myśl Piwną Milę w Londynie, gdzie browary rzemieślnicze również ulokowane są w pomieszczeniach pod wiaduktem. Jednak “Mała Marta” to jedyny browar w hangarach. Resztę jej sąsiadów stanowią warsztaty, magazyny i inne.

Stout: – Porządnie palone, ciemne piwo o czekoladowo-kawowym charakterze z kwaskowym finiszem.

Halo Orbit (Session IPA): – Intensywnie owocowe w aromacie i smaku, także z kwaskowym finiszem.

WIPER AND TRUE

     Duży browar zlokalizowany jest na obrzeżach centrum w jednym z wielu budynków magazynowych. Warzelnia i tanki schowane są za ładnie ozdobionymi oknami, ciągnącymi się przez prawie cały lokal. Wnętrze jest bardzo przestronne z dużą dawką zieleni i ozdobnych żarówek. Miejsce można zająć przy wielu prostych stołach z drewna w głównej lub w mniejszej sali obok. Można także usiąść w ogródku piwnym przed lokalem, który także przystrojony jest roślinami i lampkami, nadającymi mu przytulny klimat. Bar także zwraca na siebie uwagę. To dwadzieścia kranów wkomponowanych w drewnianą tablicę, otoczoną pięknymi ciemnozielonymi kaflami.

     Obsługa baru z chęcią podpowie wybór i naleje nieco piwa do spróbowania. Co więcej, znajdują się tu też klasyczne dla brytyjskich pubów pompy, z których leje się to samo piwo co z kegów. Szkoda, że na tak dużą ilość piw do wyboru, nie ma deski degustacyjnej. Na miejscu można też zamówić jedzenie, choć, na razie jest to po prostu food truck, stojący przed wejściem do browaru. Jest plan zmiany tej sytuacji na w pełni funkcjonującą na miejscu kuchnię.

Kaleidoscope (Pale Ale): – Pełne, gładkie o intensywnie cytrusowym charakterze.

Fruit Crumble (Summer Sour): – Kwaśne piwo z dodatkiem jagody, brzoskwini i wanilii. Niestety zbyt niska kwaśność, a za wysoka owocowość zrobiły z tego piwa coś na wzór współczesnych pastry sour. Wanilia na finiszu też podkręca efekt słodkiego piwa.

York Street (Helles): – Idealny balans między słodową pełnia, a chmielowym zacięciem. Lekkie i rześkie.

NEW BRISTOL BREWERY

     Zlokalizowany na obrzeżach centrum browar niedawno przeszedł remont, polegający na wyburzeniu jednej ze ścian i przesunięciu baru, by móc przyjmować jeszcze większą liczbę gości. W środku panuje surowy wygląd z nieco loftowym charakterem, czyli gołe ściany hangaru i drewniane stoły. Tak jak w przypadku Wiper and True, przed lokalem przy ogródku piwnym także stoi food truck z jedzeniem. Kolejna rzecz, przywodząca na myśl opisaną wyżej warzelnię, to bar. Kilkanaście kranów także wkomponowanych zostało w ścianę, pokrytą kafelkami i ozdobioną drewnianymi elementami, a nad nimi zawieszono oryginalne logo browaru.

     Reszta lokalu to po prostu browar, czyli tanki i kadzie, rozstawione wokół. Mimo to browar ma swój charakter. Jest schludny i ładny dla oka. “Pijalnia” oddzielona jest nieco od fizycznej warzelni, ale nadal z widokiem na sprzęty do produkcji piwa. Sympatyczna obsługa, która dobrze zna się na piwach, także współtworzy fajny klimat tego miejsca.

Bristol Dark Lager: – Genialne, ciemne piwo o kawowo-czekoladowym charakterze

Mango & Lime Lassi Gose: – Kwaśne piwo z dodatkiem soli, limonki i mango jest niezwykle orzeźwiające.

Ringo (Session IPA): – Cytrynowe z nutą wanilii. Lekkie i przyjemne.

Mello Yello (Session IPA): – Rześkie piwo o smaku i zapachu pełnym owoców tropikalnych i cytrusowych.

MOOR BEER CO

     Położony nieopodal stacji kolejowej Temple Meads browar rzemieślniczy to spory stalowy hangar z murowaną dobudówką, wewnątrz której ustawiono kilka stolików i postawiono niewielki bar. Sam browar jest niestety niewidoczny dla klientów. Jeśli pogoda dopisze, to można także usiąść przy jednym ze stolików przed browarem. Ciężko opisać wystrój, bo zwyczajnie go nie ma. Dookoła rozwieszono kilka koszulek i bluz z logiem browaru, plakatów promujących ich wyroby, a w wąskim korytarzu przy toaletach można podziwiać liczne nagrody zdobyte w wielu konkursach.

Resonance (Citra Golden Ale): – Mocno słodowe piwo z odrobinę cytrusową nutą. Niestety było wodniste.

Distortion (Session IPA): – Bomba cytrusów i owoców tropikalnych uderza w nos, a w smaku czuć pełnię i słodkawą owocowość.

Hefeweizen : – Bananowe z kwaśnym finiszem.